De zelfstandige zonder personeel

Het aantal zzp’ers blijft maar toenemen in Nederland. Grote opdrachtgevers verwachten dit kwartaal wederom meer zzp’ers in te schakelen. De markt voor tijdelijk werk blijft groeien, zowel conjunctureel als structureel.1Zie: https://fd.nl/economie-politiek/1275289/markt-voor-freelancers-oogt-gunstig.

Op de huidige arbeidsmarkt werken werknemers en zelfstandigen vaak zij aan zij. ‘Loonslaven’ en ‘zelfstandigen’ doen vaak vergelijkbaar werk voor de onderneming en zij verkeren in een vergelijkbare sociaaleconomische positie. Toch vallen beide groepen onder een zeer verschillend arbeidsrechtelijk, socialezekerheidsrechtelijk en fiscaalrechtelijk regime en hangt mede daardoor aan hun arbeid een heel verschillend prijskaartje. Dit geldt zowel voor de onderkant als de bovenkant van de arbeidsmarkt.2S.S.M. Peters en W.L. Roozendaal, ‘Vrijheid, gelijkheid en broederschap op de arbeidsmarkt van de 21e eeuw’, TRA 2017/84.

Bescherming arbeidsovereenkomst

Een zzp’er werkt niet vaak op basis van een arbeidsovereenkomst.3Zie artikel 7:610 BW. Een arbeidsovereenkomst zorgt voor bepaalde zekerheden. Een werkgever kan in principe een werknemer niet snel ontslaan of de arbeidsovereenkomst zomaar opzeggen. Er bestaat voor de werkgever de verplichting om premies te betalen voor de werknemers voor werknemersverzekeringen, zoals voor werkloosheid, arbeidsongeschiktheid of ziekte. De Wet minimumloon geldt als ondergrens voor de hoogte van het loon. Daarnaast vindt er een opbouw van het pensioen plaats.

Verzekeringen

Veel flexwerkers worden via een zzp-constructie aan het werk gezet zonder sociale verzekering. Zo loopt bijvoorbeeld ruim twee derde van de zelfstandig werkende bouwvakkers onverzekerd rond op de bouwplaats, mede omdat verzekeraars het risico op werkuitval en uitkeringen te groot achten. Vooral zzp’ers van boven de 45 jaar zien geen kans zich tegen arbeidsongeschiktheid te verzekeren. 4Zie: https://fd.nl/economie-politiek/1275198/oudere-zzp-er-in-bouw-vaak-onverzekerd-tegen-arbe;idsongeschiktheid. Door het ontbreken van de sociale verzekering kan het uurloon laag worden gehouden door de werkgever.

Minimumtarief

Topman Jacques van den Broek van uitzendbureau Randstad heeft last van concurrentie door zzp-constructies. Hij wil dat het kabinet vaart maakt met een minimumtarief voor zzp’ers.5Zie: https://fd.nl/opinie/1275398/minimumtarief-zzp. Een minimumtarief moet er voor zorgen dat zzp’ers zich kunnen verzekeren tegen o.a. arbeidsongeschiktheid en een pensioen kunnen opbouwen.

Ondergrens

Het is aan het kabinet om de ondergrens te leggen. De concurrentie op arbeidsvoorwaarden moet stoppen. Het is al maanden evident dat de kabinetsbelofte van een minimumtarief voor alle zzp’ers extreem lastig uitvoerbaar is. Niet voor niets groeit het draagvlak voor verplichte zzp-verzekering tegen arbeidsongeschiktheid, met fiscaal aftrekbare premie.6Zie: https://fd.nl/opinie/1274685/kabinet-moet-bodem-leggen-onder-arbeidsmarkt.

Het kabinet wil dat zelfstandigen aan de onderkant van de arbeidsmarkt meer bescherming krijgen. Om dit te bereiken is in het regeerakkoord voor de onderkant van de arbeidsmarkt voorgesteld dat sprake is van een arbeidsovereenkomst indien er een laag tarief gebruikt wordt (tussen de 15-18 euro per uur) in combinatie met een lange duur of met het verrichten van reguliere activiteiten. Vanaf maandag 5 november gaan de besprekingen hierover weer verder, in de hoop dat er snel een oplossing komt.7Zie: https://www.zzp-nederland.nl/nieuws/zzp-nederland-pleit-voor-vereenvoudiging-fiscale-voorzieningen-zzpers.

Referenties   [ + ]